Κατὰ Λουκᾶν
Η αποστολή των δώδεκα1-6
Παράλληλα: Ματ Ι 5-15, Μαρκ ΣΤ 6β–13
1Συγκαλεσάμενος δὲ τοὺς δώδεκα μαθητὰς αὐτοῦ ἔδωκεν αὐτοῖς δύναμιν καὶ ἐξουσίαν ἐπὶ πάντα τὰ δαιμόνια καὶ νόσους θεραπεύειν·
Ἀφοῦ δὲ ἐκάλεσε τοὺς δώδεκα μαθητὰς του, ἔδωσεν εἰς αὐτοὺς δύναμιν καὶ ἐξουσίαν ἐπὶ ὅλων τῶν δαιμονίων, καθὼς ἐπίσης καὶ νὰ θεραπεύουν ἀσθενείας.
2καὶ ἀπέστειλεν αὐτοὺς κηρύσσειν τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ καὶ ἰᾶσθαι τοὺς ἀσθενοῦντας,
Καὶ ἔστειλε αὐτοὺς νὰ κηρύσσουν τὴν διδασκαλίαν περὶ της βασιλείας τοῦ Θεοῦ καὶ νὰ θεραπεύουν τοὺς ἀσθενεῖς, διὰ νὰ ἐπιβεβαιώνεται ἔτσι μὲ τὰ θαύματα ἡ διδασκαλία των.
3καὶ εἶπε πρὸς αὐτούς, Μηδὲν αἴρετε εἰς τὴν ὁδόν, μήτε ῥάβδους μήτε πήραν μήτε ἄρτον μήτε ἀργύριον μήτε ἀνὰ δύο χιτῶνας ἔχειν.
Καὶ εἶπεν εἰς αὐτούς· <μὴ παίρνετε τίποτε εἰς τὸν δρόμον οὔτε ράβδους οὔτε σάκκον οὔτε ψωμὶ οὔτε χρήματα οὔτε νὰ ἔχετε ἀπὸ δύο χιτῶνας.
4καὶ εἰς ἣν ἂν οἰκίαν εἰσέλθητε, ἐκεῖ μένετε καὶ ἐκεῖθεν ἐξέρχεσθε.
Καὶ εἰς ὅποιο σπίτι μπῆτε διὰ νὰ φιλοξενηθῆτε, ἐκεῖ νὰ μένετε ὅλον τὸ διάστημα της παραμονῆς σας καὶ ἀπὸ ἐκεῖ νὰ ἀναχωρῆτε, ὅταν θὰ ξεκινᾶτε δι᾿ ἄλλην πόλιν.
5καὶ ὅσοι ἐὰν μὴ δέξωνται ὑμᾶς, ἐξερχόμενοι ἀπὸ τῆς πόλεως ἐκείνης τὸν κονιορτὸν ἀπὸ τῶν ποδῶν ὑμῶν ἀποτινάξατε εἰς μαρτύριον ἐπ᾿ αὐτούς.
Καὶ ἐὰν τυχὸν μερικοὶ δὲν σᾶς δεχθοῦν, ὅταν φεύγετε ἀπὸ τὴν πόλιν ἐκείνην, τινάξτε καλὰ καὶ τὴν σκόνην ἀπὸ τὰ πόδια σας, ὡς διαμαρτυρίαν ἐναντίον των καὶ ὡς ἔλεγχον αὐτῶν ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ>.
6ἐξερχόμενοι δὲ διήρχοντο κατὰ τὰς κώμας εὐαγγελιζόμενοι καὶ θεραπεύοντες πανταχοῦ.
Ἀφοῦ δὲ ἐξεκίνησαν οἱ Ἀπόστολοι, διήρχοντο τὸ ἕνα μετὰ τὸ ἄλλο τὰ χωριά, κηρύττοντες τὸ Εὐαγγέλιον καὶ θεραπεύοντες παντοὺ τοὺς ἀσθενεῖς.
Η απορία του Ηρώδη7-9
Παράλληλα: Ματ ΙΔ 1-12, Μαρκ ΣΤ 14-29
7Ἤκουσε δὲ Ἡρῴδης ὁ τετράρχης τὰ γενόμενα ὑπ’ αὐτοῦ πάντα, καὶ διηπόρει διὰ τὸ λέγεσθαι ὑπό τινων ὅτι Ἰωάννης ἠγήγερται ἐκ τῶν νεκρῶν,
Ἐπληροφορήθη δὲ τότε ὁ Ἡρῴδης ὁ τετράρχης, ὅλα αὐτά ποὺ ἐγίνοντο ἐκ μέρους τοῦ Ἰησοῦ καὶ εὑρίσκετο εἰς μεγάλην ἀπορίαν, ἐπειδὴ ἐλέγετο ἀπὸ μερικούς, ὅτι ὁ Ἰωάννης ὁ Βαπτιστὴς ἀναστήθηκε ἐκ τῶν νεκρῶν καὶ κάμνει αὐτὰ τὰ θαύματα.
8ὑπό τινων δὲ ὅτι Ἠλίας ἐφάνη, ἄλλων δὲ ὅτι προφήτης τις τῶν ἀρχαίων ἀνέστη.
Ἀπὸ μερικοὺς δὲ ἐλέγετο, ὅτι ὁ Ἠλίας ἐφάνηκε πάλιν εἰς τὴν γῆν, ἀπὸ ἄλλους δέ, ὅτι κάποιος μεγάλος προφήτης ἀπὸ τοὺς ἀρχαίους ἀνεστήθη.
9καὶ εἶπεν Ἡρῴδης, Ἰωάννην ἐγὼ ἀπεκεφάλισα· τίς δέ ἐστιν οὗτος περὶ οὗ ἐγὼ ἀκούω τοιαῦτα; καὶ ἐζήτει ἰδεῖν αὐτόν.
Καὶ εἶπεν ὁ Ἡρῴδης· <τὸν Ἰωάννην ἐγὼ τὸν ἀποκεφάλισα καὶ ἐπομένως δὲν ζῇ πλέον. Ἀλλὰ ποιὸς εἶναι αὐτός, διὰ τὸν ὁποῖον ἐγὼ ἀκούω ὅτι πράττει τόσον πολλὰ καὶ τόσον παράδοξα ἔργα;> Καὶ ἐζητοῦσε νὰ ἵδῃ τὸν Ἰησοῦν.
Ο χορτασμός των πέντε χιλιάδων10-17
Παράλληλα: Ματ ΙΔ 13-21, Μαρκ ΣΤ 30-44, Ιωα ΣΤ 1-15
10Καὶ ὑποστρέψαντες οἱ ἀπόστολοι διηγήσαντο αὐτῷ ὅσα ἐποίησαν. καὶ παραλαβὼν αὐτοὺς ὑπεχώρησε κατ᾿ ἰδίαν εἰς τόπον ἔρημον πόλεως καλουμένης Βηθσαϊδά.
Καὶ ὅταν ἐπέστρεψαν ἀπὸ τὴν περιοδείαν οἱ Ἀπόστολοι, διηγήθηκαν εἰς αὐτὸν ὅσα ἔκαμαν. Καὶ ὁ Ἰησοῦς τοὺς ἐπῇρε μαζῆ του καὶ ἀνεχώρησε ἰδιετέρως μὲ αὐτοὺς εἰς ἕνα ἔρημον τόπον, πλησίον μιᾶς πόλεως ποὺ ἐκαλεῖτο Βηθσαϊδά.
11οἱ δὲ ὄχλοι γνόντες ἠκολούθησαν αὐτῷ, καὶ δεξάμενος αὐτοὺς ἐλάλει αὐτοῖς περὶ τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, καὶ τοὺς χρείαν ἔχοντας θεραπείας ἰάσατο.
Τὰ πλήθη ὅμως, μόλις ἐπληροφορήθησαν, τὸν ἠκολούθησα καὶ αὐτὸς τοὺς ἐδέχθη καὶ ἐκύρηττε πρὸς αὐτοὺς περὶ της βασιλείας τὸ Θεοῦ, καὶ ἰάτρευε ὅσους εἴχαν ἀνάγκην θεραπείας.
12Ἡ δὲ ἡμέρα ἤρξατο κλίνειν· προσελθόντες δὲ οἱ δώδεκα εἶπον αὐτῷ, Ἀπόλυσον τὸν ὄχλον, ἵνα πορευθέντες εἰς τὰς κύκλῳ κώμας καὶ τοὺς ἀγροὺς καταλύσωσι καὶ εὕρωσι ἐπισιτισμόν, ὅτι ὧδε ἐν ἐρήμῳ τόπῳ ἐσμέν.
Ἀλλ᾿ ἡ ἡμέρα ἤρχισε νὰ κλίνῃ πρὸς τὴν δύσιν. Τὸν ἐπλησίασαν τότε οἱ δώδεκα καὶ τοῦ εἶπαν· διάλυσε τὰ πλήθη τοῦ λαοῦ, διὰ νὰ πᾶνε εἰς τὰ γύρῳ χωριά καί τὶς ἀγροτικὲς κατοικίες νὰ καταλύσουν καὶ νὰ εὔρουν τροφάς, διὰ νὰ φάγουν, διότι ἐδῶ εὑρισκόμεθα εἰς ἔρημον τόπον>.
13εἶπε δὲ πρὸς αὐτούς, Δότε αὐτοῖς ὑμεῖς φαγεῖν. οἱ δὲ εἶπον, Οὐκ εἰσὶν ἡμῖν πλεῖον ἢ πέντε ἄρτοι καὶ ἰχθύες δύο, εἰ μήτι πορευθέντες ἡμεῖς ἀγοράσομεν εἰς πάντα τὸν λαὸν τοῦτον βρώματα·
Εἶπε δὲ πρὸς αὐτοὺς ὁ Ἰησοῦς· <δῶστε τους σεῖς νὰ φάγουν>. Αὐτοὶ δὲ εἶπαν· <δὲν μᾶς βρίσκονται παρὰ πάνω ἀπὸ πέντε ψωμιά καὶ δύο ψάρια, ἐκτὸς ἐὰν πᾶμε ἡμεῖς καὶ κυττάξωμεν νὰ ἀγοράσωμε δι᾿ ὅλον αὐτὸν τὸν λαὸν τροφάς>.
14ἦσαν γὰρ ὡσεὶ ἄνδρες πεντακισχίλιοι. εἶπε δὲ πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ, Κατακλίνατε αὐτοὺς κλισίας ἀνὰ πεντήκοντα.
Διότι οἱ ἄνδρες μόνον ἦσαν περίπου πέντε χιλιάδες. Εἶπε δὲ πρὸς τοὺς μαθητὰς του ὁ Κύριος· <βάλτε τους νὰ καθίσουν καθ᾿ ὁμάδας ἀπὸ πενῆντα, πενῆντα>.
15καὶ ἐποίησαν οὕτω καὶ ἀνέκλιναν ἅπαντας.
Καὶ ἔκαμαν ἔτσι οἱ μαθηταὶ καὶ ἔβαλαν ὅλους νὰ καθίσουν.
16λαβὼν δὲ τοὺς πέντε ἄρτους καὶ τοὺς δύο ἰχθύας, ἀναβλέψας εἰς τὸν οὐρανὸν εὐλόγησεν αὐτοὺς καὶ κατέκλασε, καὶ ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς παραθεῖναι τῷ ὄχλῳ.
Ἐπῇρε τότε ὁ Ἰησοῦς τοὺς πέντε ἄρτους καὶ τὰ δύο ψάρια, ὕψωσε τὰ μάτια εἰς τὸν οὐρανόν, διὰ νὰ εὐχαριστήσῃ τὸν Πατέρα, καὶ εὐλόγησε τοὺς ἄρτους. Ἔπειτα τοὺς ἔκοψε κομμάτια καὶ ἔδιδε συνεχῶς εἰς τοὺς μαθητάς, διὰ νὰ παραθέσουν εἰς τὸν λαὸν νὰ φάγῃ.
17καὶ ἔφαγον καὶ ἐχορτάσθησαν πάντες, καὶ ἤρθη τὸ περισσεῦσαν αὐτοῖς κλασμάτων κόφινοι δώδεκα.
Καὶ ἔφαγαν καὶ ἐχόρτασαν ὅλοι καὶ ἐσήκωσαν ἔπειτα, ἀπὸ ὅ,τι τοὺς εἶχε περισσεύσει, δώδεκα κοφίνια γεμᾶτα.
Η ομολογία του Πέτρου18-20
Παράλληλα: Ματ ΙΣΤ 13-19, Μαρκ Η 27-29, Ιωα ΣΤ 60
18Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν προσευχόμενον κατὰ μόνας, συνῆσαν αὐτῷ οἱ μαθηταί, καὶ ἐπηρώτησεν αὐτοὺς λέγων, Τίνα με λέγουσιν οἱ ὄχλοι εἶναι;
Καὶ ἐνῶ προσηύχετο ἀπομονωμένος ἀπὸ τὸ πλῆθος, ἦσαν μαζῆ του οἱ μαθηταὶ καὶ τοὺς ἠρώτησε, λέγων· <ποῖος λένε τὰ πλήθη ὅτι εἷμαι;>
19οἱ δὲ ἀποκριθέντες εἶπον, Ἰωάννην τὸν βαπτιστήν, ἄλλοι δὲ Ἠλίαν, ἄλλοι δὲ ὅτι προφήτης τις τῶν ἀρχαίων ἀνέστη.
Ἐκεῖνοι δὲ ἀποκριθέντες εἶπαν· <λέγουν, ὅτι εἷσαι Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής, ἄλλοι δὲ ὅτι εἷσαι ὁ Ἠλίας, ἄλλοι δὲ ὅτι εἷσαι κάποιος προφήτης ἀπὸ τοὺς παλαιούς ποὺ ἀναστήθηκε>.
20εἶπε δὲ αὐτοῖς, Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι; ἀποκριθεὶς δὲ Πέτρος εἶπε, Τὸν Χριστὸν τοῦ Θεοῦ.
Εἶπε δὲ εἰς αὐτούς· <σεῖς, ποιὸς λέτε ὅτι εἷμαι;> Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Πέτρος εἶπε· <ἡμεῖς λέμε, ὅτι εἷσαι ὁ Μεσσίας, τὸν ὁποῖον ὁ Θεὸς ἔχρισε καὶ ἔστειλε σωτῆρα τοῦ κόσμου>.
Ο Ιησούς προλέγει τον θάνατο και την ανάστασή του21-22
Παράλληλα: Ματ ΙΣΤ 20-21, Μαρκ Η 30-31
21ὁ δὲ ἐπιτιμήσας αὐτοῖς παρήγγειλε μηδενὶ λέγειν τοῦτο,
Αὐτὸς δὲ τότε ἐντόνως καὶ αὐστηρῶς τοὺς παρήγγειλε, νὰ μὴ λέγουν τοῦτο εἰς κανένα.
22εἰπὼν ὅτι Δεῖ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου πολλὰ παθεῖν καὶ ἀποδοκιμασθῆναι ἀπὸ τῶν πρεσβυτέρων καὶ ἀρχιερέων καὶ γραμματέων, καὶ ἀποκτανθῆναι, καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ ἐγερθῆναι.
Ἐπρόσθεσε δὲ ὅτι σύμφωνα μὲ τὴν βουλὴν τοῦ Θεοῦ πρέπει αὐτός, ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, νὰ πάθῃ πολλὰ καὶ νὰ ἀποδοκιμασθῇ ἀπὸ τοὺς πρεσβυτέρους καὶ τοὺς ἀρχιερεῖς καὶ τοὺς γραμματεῖς, καὶ νὰ θανατωθῇ καὶ τὴν τρίτη ἡμέρα νὰ ἀναστηθῇ.
Ο σταυρός του αληθινού μαθητή23-27
Παράλληλα: Ματ ΙΣΤ 24-28, Μαρκ Η 34 – Θ 1, Ιωα ΙΒ 20
23Ἔλεγε δὲ πρὸς πάντας, Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἔρχεσθαι, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καθ᾿ ἡμέραν, καὶ ἀκολουθείτω μοι.
Ἔλεγε δὲ εἰς ὅλους· <ἐὰν κανεὶς θέλῃ νὰ μὲ ἀκολουθῇ ὡς ὀπαδός μου, πρέπει νὰ ἀπαρνηθῇ τὸν ἁμαρτωλὸν ἑαυτὸν του, νὰ πάρῃ τὴν ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν κάθε ἡμέραν θὰ ἀνανεώνῃ νὰ ὑποστῇ δι᾿ ἐμὲ θλίψεις καὶ αὐτὸν ἀκόμη τὸν σταυρικὸν θάνατον καὶ ἂς μὲ ἀκολουθῇ, ἂς σκέπτεται, ἂς ζῇ καὶ ἂς πράττῃ ἔχων ἐμὲ ὡς ὑπόδειγμα.
24ὃς γὰρ ἂν θέλῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ σῶσαι, ἀπολέσει αὐτήν· ὃς δ᾿ ἂν ἀπολέσῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἕνεκεν ἐμοῦ, οὗτος σώσει αὐτήν.
Διότι, ὃποιος θέλει, ἀρνούμενος ἐμέ, νὰ σώσῃ τὴν πρόσκαιρον ζωὴν του, θὰ χάσῃ τὴν αἰωνίαν καὶ μακαρίαν ζωὴν πλησίον τοῦ Θεοῦ. Ἐκεῖνος δέ ποὺ θὰ θυσιάσῃ τὴν ζωὴν του πρὸς χάριν ἐμοῦ, θὰ σώσῃ τὴν ψυχὴν του εἰς τὴν αἰωνίαν ζωήν.
25τί γὰρ ὠφελεῖται ἄνθρωπος κερδήσας τὸν κόσμον ὅλον, ἑαυτὸν δὲ ἀπολέσας ἢ ζημιωθείς;
Διότι, τί ὠφελεῖται ὁ ἄνθρωπος, ἐὰν κερδήσῃ ὅλον τὸν κόσμον, χάσῃ δὲ τὴν ψυχὴν του καὶ ζημιωθῇ μὲ τὴν αἰωνίαν καταδίκην καὶ κόλασιν;
26ὃς γὰρ ἐὰν ἐπαισχυνθῇ με καὶ τοὺς ἐμοὺς λόγους, τοῦτον ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπαισχυνθήσεται ὅταν ἔλθῃ ἐν τῇ δόξῃ αὐτοῦ καὶ τοῦ πατρὸς καὶ τῶν ἁγίων ἀγγέλων.
Διότι, ὅποιος ἐντραπῇ ἐμὲ καὶ τοὺς λόγους μου, φοβούμενος ἐμπαιγμοὺς καὶ περιφρονήσεις ἐκ μέρους τῶν ἀνθρώπων, αὐτὸν θὰ ἐντραπῇ καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου νὰ τὸν ὀνομάσῃ ἰδικὸν του καὶ θὰ τὸν ἀποκυρύξῃ, ὅταν μὲ ὅλην του τὴν δόξαν καὶ μὲ τὴν δόξαν τοῦ Πατρὸς καὶ τῶν ἁγίων ἀγγέλων ἔλθῃ ὡς κριτὴς ὅλων.
27λέγω δὲ ὑμῖν ἀληθῶς, εἰσίν τινες τῶν ὧδε ἑστηκότων, οἳ οὐ μὴ γεύσωνται θανάτου ἕως ἂν ἴδωσι τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ.
Σᾶς λέγω δὲ ἀληθινὰ καὶ τοῦτο· ὑπάρχουν μερικοὶ ἀπὸ αὐτούς ποὺ στέκονται ἐδῶ, οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ δοκιμάσουν θάνατον, ἕως ὅτου ἴδουν νὰ ἐγκαθιδρύεται εἰς τὸν κόσμον ἡ βασιλείαν τοῦ Θεοῦ>. (Νὰ ἱδρύεται ἡ Ἐκκλησία κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς Πεντηκοστῆς διὰ τῆς ἐπιφοιτήσεως τοῦ Ἀγ. Πνεύματος μὲ δύναμιν πολλὴν καὶ νὰ ἐξαπλώνεται εἰς ὅλον τὸν γνωστὸν τότε κόσμον).
Η μεταμόρφωση του Ιησού28-36
Παράλληλα: Ματ ΙΖ 1-8, Μαρκ Θ 2-8
28Ἐγένετο δὲ μετὰ τοὺς λόγους τούτους ὡσεὶ ἡμέραι ὀκτὼ καὶ παραλαβὼν τὸν Πέτρον καὶ Ἰωάννην καὶ Ἰάκωβον ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος προσεύξασθαι.
Ὕστερα ἀπὸ τοὺς λόγους αὐτούς, ἔπειτα ἀπὸ ὀκτὼ περίπου ἡμέρας, παρέλαβε ὁ Ἰησοῦς τὸν Πέτρον καὶ τὸν Ἰωάννην καὶ τὸν Ἰάκωβον καὶ ἀνέβηκε εἰς ἕνα ὅρος διὰ νὰ προσευχηθῇ.
29καὶ ἐγένετο ἐν τῷ προσεύχεσθαι αὐτὸν τὸ εἶδος τοῦ προσώπου αὐτοῦ ἕτερον καὶ ὁ ἱματισμὸς αὐτοῦ λευκὸς ἐξαστράπτων.
Καὶ ἐνῶ προσηύχετο, ἔγινε ἡ ἐξωτερικὴ του μορφὴ τοῦ προσώπου του διαφορετικὴ καὶ ἡ ἐνδυμασία του ὁλόλευκη καὶ ἀπαστράπτουσα.
30καὶ ἰδοὺ ἄνδρες δύο συνελάλουν αὐτῷ, οἵτινες ἦσαν Μωϋσῆς καὶ Ἠλίας,
Καὶ ἰδοὺ δύο ἄνδρες συνωμιλούσαν μαζῆ του. Καὶ αὐτοὶ ἦσαν ὁ Μωϋσῆς καὶ ὁ Ἠλίας,
31οἳ ὀφθέντες ἐν δόξῃ ἔλεγον τὴν ἔξοδον αὐτοῦ ἣν ἔμελλε πληροῦν ἐν Ἱερουσαλήμ.
οἱ ὁποῖοι παρουσιάσθησαν μὲ δόξαν καὶ ἔλεγαν διὰ τὴν ἔξοδόν του, διὰ τὴν ἀναχώρησίν του ἀπὸ τὸν κόσμον αὐτόν, τὴν ὁποίαν σύμφωνα μὲ τὰς προφητείας ἔμελλε νὰ ἐκπληρώσῃ εἰς τὴν Ἱερουσαλήμ.
32ὁ δὲ Πέτρος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ ἦσαν βεβαρημένοι ὕπνῳ· διαγρηγορήσαντες δὲ εἶδον τὴν δόξαν αὐτοῦ καὶ τοὺς δύο ἄνδρας τοὺς συνεστῶτας αὐτῷ.
Ὁ δὲ Πέτρος καὶ οἱ δύο ἄλλοι μαθηταὶ εἴχαν καταληφθῇ ἀπὸ βαρὺν ὕπνον. Ὅταν ὅμως ἐξύπνησαν, εἶδαν τὴν δόξαν του καὶ τοὺς δύο ἄνδρας, ποὺ ἐστέκοντο μαζῆ του.
33καὶ ἐγένετο ἐν τῷ διαχωρίζεσθαι αὐτοὺς ἀπ’ αὐτοῦ εἶπεν ὁ Πέτρος πρὸς τὸν Ἰησοῦν, Ἐπιστάτα, καλόν ἐστιν ἡμᾶς ὧδε εἶναι· καὶ ποιήσωμεν σκηνὰς τρεῖς, μίαν σοὶ καὶ μίαν Μωϋσεῖ καὶ μίαν Ἠλίᾳ, μὴ εἰδὼς ὃ λέγει.
Καὶ συνέβη, ὅταν οἱ δύο ἄνδρες ἐτοιμαζάζοντο νὰ χωρισθοῦν ἀπὸ τὸν Ἰησοῦν, εἶπεν ὁ Πέτρος πρὸς αὐτόν· <διδάσκαλε, εἶναι καλὰ νὰ μένωμεν ἐδῶ· ἂς κάμωμεν τρεῖς σκηνάς, μίαν διὰ σέ, μίαν διὰ τὸν Μωϋσέα καὶ μίαν διὰ τὸν Ἠλίαν>. Καὶ τὰ ἔλεγεν αὐτά, χωρὶς νὰ καταλαβαίνῃ καλά-καλά, τί εἶναι αὐτό ποὺ ἔλεγε.
34ταῦτα δὲ αὐτοῦ λέγοντος ἐγένετο νεφέλη καὶ ἐπεσκίασεν αὐτούς· ἐφοβήθησαν δὲ ἐν τῷ εἰσελθεῖν ἐκείνους εἰς τὴν νεφέλην·
Ἐνῶ δὲ ὁ Πέτρος ἔλεγε αὐτά, ᾖλθε ἕνα σύννεφο καὶ τοὺς ἐκέπασε. Ἐφοβήθησαν δὲ ὁ Πέτρος καὶ οἱ δύο ἄλλοι μαθηταί, ὅταν ὁ Ἰησοῦς καὶ οἱ δύο προφῆται εἰσῆλθον εἰς τὴν παράδοξον ἐκείνην νεφέλην, ἡ ὁποία ἧτο σημεῖον τῆς παρουσίας τοῦ Θεοῦ, ὅπως καὶ ἄλλοτε εἰς τὸ ὅρος Σινᾶ.
35καὶ φωνὴ ἐγένετο ἐκ τῆς νεφέλης λέγουσα, Οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός· αὐτοῦ ἀκούετε.
Καὶ ἠκούσθη φωνὴ ἀπὸ τὴν νεφέλην, ἡ ὁποία ἔλεγεν· <αὐτὸς εἶναι ὁ μονογενὴς Υἱός μου, ὁ κατ᾿εξοχὴν ἀγαπητός, ποὺ τὸν ἔστειλα Σωτῆρα τοῦ κόσμου. Αὐτὸν νὰ ἀκούετε>.
36καὶ ἐν τῷ γενέσθαι τὴν φωνὴν εὑρέθη Ἰησοῦς μόνος. καὶ αὐτοὶ ἐσίγησαν καὶ οὐδενὶ ἀπήγγειλαν ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις οὐδὲν ὧν ἑωράκασιν.
Καὶ ἀφοῦ ἔγινε αὐτὴ ἡ φωνή, εὐρέθηκε ὁ Ἰησοῦς μόνος· καὶ οἱ τρεῖς μαθηταὶ ἐκράτησαν σιγὴν διὰ τὸ γεγονὸς καὶ εἰς κανέναν κατὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας δὲν ἀνεκοίνωσαν τίποτε ἀπὸ ὅσα εἶδαν.
Η θεραπεία του παιδιού με το δαιμονικό πνεύμα37-43α
Παράλληλα: Ματ ΙΖ 14-21, Μαρκ Θ 14-27
37Ἐγένετο δὲ ἐν τῇ ἑξῆς ἡμέρᾳ κατελθόντων αὐτῶν ἀπὸ τοῦ ὄρους συνήντησεν αὐτῷ ὄχλος πολύς.
Κατὰ δὲ τὴν ἑπομένην ἡμέραν, ὅταν κατέβηκαν ἀπὸ τὸ ὅρος, συνήντησε τὸν Ἰησοῦν πολὺς λαός.
38καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ ἀπὸ τοῦ ὄχλου ἀνεβόησε λέγων, Διδάσκαλε, δέομαί σου ἐπιβλέψον ἐπὶ τὸν υἱόν μου, ὅτι μονογενής μοί ἐστι·
Καὶ ἰδού, ἔνας ἄνθρωπος ἀπὸ τὸ πλῆθος ἐφώναξε καὶ εἶπε· <διδάσκαλε, θερμῶς παρακαλῶ, ρίξε ἕνα βλέμμα εὐσπλαγχνίας εἰς τὸν υἱόν μου, διότι μου εἶναι μονογενής.
39καὶ ἰδοὺ πνεῦμα λαμβάνει αὐτόν, καὶ ἐξαίφνης κράζει, καὶ σπαράσσει αὐτὸν μετὰ ἀφροῦ καὶ μόγις ἀποχωρεῖ ἀπ’ αὐτοῦ συντρῖβον αὐτόν·
Καὶ ἰδοὺ τὸν κυριεύει ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν πονηρὸν πνεῦμα καὶ ἔξαφνα κραυγάζει καὶ τὸν συγκλονίζει μὲ σπασμοὺς εἰς ὅλον τὸ σῶμα καὶ μὲ ἀφροὺς εἰς τὸ στόμα καὶ μὲ δυσκολίαν φεύγει ἀπὸ αὐτόν, ἀφοῦ προηγουμένως τὸν συντρίψῃ.
40καὶ ἐδεήθην τῶν μαθητῶν σου ἵνα ἐκβάλωσιν αὐτό, καὶ οὐκ ἠδυνήθησαν.
Καὶ παρεκάλεσα τοὺς μαθητάς σου, νὰ τὸ διώξουν καὶ δὲν ἠμπόρεσαν>.
41ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν, Ὦ γενεὰ ἄπιστος καὶ διεστραμμένη, ἕως πότε ἔσομαι πρὸς ὑμᾶς καὶ ἀνέξομαι ὑμῶν; προσάγαγε τὸν υἱόν σου ὧδε.
Ἀπεκρίθη δὲ ὁ Ἰησοῦς καὶ εἶπεν· <ὦ γενεά, ποὺ παρ᾿ ὅλα τὰ θαύματα τὰ ὁποῖα εἶδες, εἷσαι ἀκόμη ἄπιστος καὶ ἀπὸ τὴν κακκίαν σου διεστραμμένη, ἕως πότε θὰ εἷμαι μαζῆ σας καὶ θὰ σᾶς ἀνέχωμαι; Φέρε τὸ παιδί σου ἐδῶ>.
42ἔτι δὲ προσερχομένου αὐτοῦ ἔρρηξεν αὐτὸν τὸ δαιμόνιον καὶ συνεσπάραξεν· ἐπετίμησε δὲ ὁ Ἰησοῦς τῷ πνεύματι τῷ ἀκαθάρτῳ, καὶ ἰάσατο τὸν παῖδα καὶ ἀπέδωκεν αὐτὸν τῷ πατρὶ αὐτοῦ.
Ἐνῶ δὲ ὁ νέος προσήρχετο εἰς τὸν Ἰησοῦν, τὸν ἐπέταξεν κάτω μὲ ὁρμὴν τὸ δαιμόνιον καὶ τὸν συνεκλόνισε μὲ σπασμούς. Ὁ Ἰησοῦς ὅμως ἐπέπληξε καὶ ἔδιωξε τὸ ἀκάθαρτον πνεῦμα, ἐθεράπευσε τὸ παιδὶ καὶ τὸ παρέδωσε εἰς τὸν πατέρα του ἐντελῶς ὑγιές.
43ἐξεπλήσσοντο δὲ πάντες ἐπὶ τῇ μεγαλειότητι τοῦ Θεοῦ. Πάντων δὲ θαυμαζόντων ἐπὶ πᾶσιν οἷς ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς, εἶπε πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ,
Καὶ κατελαμβάνοντο ὅλοι ἀπὸ μεγάλην ἔκπληξιν καὶ θαυμασμόν, διὰ τὴν μεγαλειότητα τοῦ Θεοῦ, ὅπως ἐφαίνετο μὲ τὰ καταπληκτικὰ αὐτὰ θαύματα. Ἐνῶ δὲ ὅλοι ἐθαύμαζαν μὲ ὅλα ὅσα ἔκαμεν ὁ Ἰησοῦς, εἶπε πρὸς τοὺς μαθητὰς του,
Ο Ιησούς προλέγει για δεύτερη φορά το πάθος του43β-45
Παράλληλα: Ματ ΙΖ 22-23, Μαρκ Θ 30-32
44Θέσθε ὑμεῖς εἰς τὰ ὦτα ὑμῶν τοὺς λόγους τούτους· ὁ γὰρ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου μέλλει παραδίδοσθαι εἰς χεῖρας ἀνθρώπων.
<σεῖς μὴ ἐπηρεάζεσθε ἀπὸ τὸν ψευδῆ αὐτὸν ἐνθουσιασμὸν καὶ σχηματίζετε ἐσφαλμένην γνώμην δι᾿ ἐμέ. Βάλετε εἰς τ᾿ αὐτιὰ σας καὶ προσέξτε πολὺ τὰ λόγια αὐτά, ποὺ θὰ σᾶς πῶ· ὅτι ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἕντος ὀλίγου παραδίδεται, σύμφωνα μὲ τὴν βουλὴν τοῦ Θεοῦ, εἰς χεῖρας ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι θὰ τὸν βασανίσουν καὶ θὰ τὸν θανατώσουν>.
45οἱ δὲ ἠγνόουν τὸ ῥῆμα τοῦτο, καὶ ἦν παρακεκαλυμμένον ἀπ’ αὐτῶν ἵνα μὴ αἴσθωνται αὐτό, καὶ ἐφοβοῦντο ἐρωτῆσαι αὐτὸν περὶ τοῦ ῥήματος τούτου.
Αὐτοὶ δὲ δὲν ἐκαταλάβαιναν τὸ νόημα τοῦ λόγου αὐτοῦ· καὶ ἔμεινε κρυμμένος ἀπὸ αὐτοὺς ὁ λόγος, ὥστε νὰ μὴν ἠμποροῦν νὰ τὸν ἐννοήσουν καὶ τὸν αἰσθανθοῦν. Ἐπειδὴ δὲν εἶχον λάβει ἀκόμη τὸν φωτισμὸν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Λόγῳ δὲ εὐλαβείας καὶ συστολῆς ἐφοβοῦντο νὰ τὸν ἐρωτήσουν διὰ τὸ νόημα τοῦ λόγου τούτου.
Ποιος είναι ο ανώτερος46-48
Παράλληλα: Ματ ΙΗ 1-5, Μαρκ Θ 33-37
46Εἰσῆλθεν δὲ διαλογισμὸς ἐν αὐτοῖς, τὸ τίς ἂν εἴη μείζων αὐτῶν.
Ἐν τούτοις εἰσεχώρησεν εἰς αὐτοὺς ἔνας κακὸς διαλογισμός, ποῖος ἀπὸ αὐτοὺς θὰ ἧτο μεγαλύτερος καὶ ἐπισημότερος εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ Χριστοῦ.
47ὁ δὲ Ἰησοῦς εἰδὼς τὸν διαλογισμὸν τῆς καρδίας αὐτῶν, ἐπιλαβόμενος παιδίον ἔστησεν αὐτὸ παρ᾿ ἑαυτῷ.
Ὁ δὲ Ἰησοῦς μὲ τὴν θείαν αὐτοῦ παγγνωσίαν εἶδε καθαρὰ τὸν ἐγωϊστικὸν αὐτὸν διαλογισμὸν της καρδίας των, ἐπῇρε ἕνα παιδί, τὸ ἔβαλε νὰ σταθῇ ὄρθιον πλησίον του
48καὶ εἶπεν αὐτοῖς, Ὃς ἐὰν δέξηται τοῦτο τὸ παιδίον ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου, ἐμὲ δέχεται, καὶ ὃς ἐὰν ἐμὲ δέξηται, δέχεται τὸν ἀποστείλαντά με. ὁ γὰρ μικρότερος ἐν πᾶσιν ὑμῖν ὑπάρχων, οὗτός ἐστι μέγας.
καὶ εἶπε εἰς αὐτούς· <ὅποιος θὰ δεχθῇ διὰ τὸ ὄνομά μου τὸ παιδὶ τοῦτο ἡ ἕνα ἀπὸ τοὺς ταπεινοὺς καὶ ἁπλοϊκοὺς ἀνθρώπους ποὺ μοιάζουν μὲ αὐτὸ τὸ παιδί, δέχεται ἐμέ. Καὶ ὁποῖος θὰ δεχθῇ ἐμέ, δέχεται τὸν Πατέρα, ποὺ μὲ ἔστειλε εἰς τὸν κόσμον. Καὶ φυσικὰ θὰ εἶναι ταπεινὸς καὶ θὰ δείξῃ ἀγάπην ἐκεῖνος ποὺ θὰ δεχθῇ ἕνα τέτοιον μικρόν, ἀλλὰ καὶ θὰ δοξασθῇ διὰ τοῦτο· διότι ἐκεῖνος ποὺ ταπεινώνεται καὶ φέρεται ὡς μικρότερος μεταξὺ ὅλων σας, αὐτὸς θὰ εἶναι μεγάλος εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν>.
Όποιος δεν είναι εναντίον σας είναι μαζί σας49-50
Παράλληλα: Μαρκ Θ 38-40
49Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰωάννης εἶπεν, Ἐπιστάτα, εἴδομέν τινα ἐπὶ τῷ ὀνόματί σου ἐκβάλλοντα δαιμόνια, καὶ ἐκωλύσαμεν αὐτὸν, ὅτι οὐκ ἀκολουθεῖ μεθ᾿ ἡμῶν.
Ἔλαβε δὲ τότε τὸν λόγον ὁ Ἰωάννης καὶ εἶπε· <διδάσκαλε, εἴδαμε κάποιον νὰ διώχνῃ δαιμόνια ἐπικαλούμενος τὸ ὄνομά σου καὶ τὸν ἐμποδίσαμε, ἐπειδὴ δὲν σὲ ἀκολουθεῖ μαζῆ μὲ ἡμᾶς>.
50καὶ εἶπεν πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς, Μὴ κωλύετε· οὐ γάρ ἔστι καθ᾿ ὑμῶν· ὃς γὰρ οὐκ ἔστι καθ᾿ ὑμῶν, ὑπὲρ ὑμῶν ἐστιν.
Καὶ εἶπε πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς· <μὴ τὸν ἐμποδίζετε· διότι δὲν εἶναι ἐναντίον σας, κάθε ἔνας ποὺ δὲν εἶναι ἐναντίον σας, εἶναι μαζῆ σας>.
Η αναχώρηση του Ιησού για την Ιερουσαλήμ και η αφιλοξενία των Σαμαρειτών51-56
51Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ συμπληροῦσθαι τὰς ἡμέρας τῆς ἀναλήψεως αὐτοῦ καὶ αὐτὸς ἐστήριξε τὸ πρόσωπον αὐτοῦ τοῦ πορεύεσθαι εἰς Ἱερουσαλήμ,
Ὅταν δὲ ἐπλησίαζε πλέον νὰ συμπληρωθοῦν αἱ ἡμέραι, ἔπειτα ἀπὸ τὰς ὁποίας θὰ ἐγίνετο ἡ ἀνάληψίς του εἰς τοὺς οὐρανούς, αὐτὸς ἔστρεψε τὸ πρόσωπόν του καὶ προσήλωσε τὰ βλέμματά του μὲ ἀπόφασιν σταθερὰν νὰ πορευθῇ εἰς Ἱεροσόλυμα, ὅπου θὰ ὑφίστατο τὸ φρικτὸ πάθος.
52καὶ ἀπέστειλεν ἀγγέλους πρὸ προσώπου αὐτοῦ. καὶ πορευθέντες εἰσῆλθον εἰς κώμην Σαμαρειτῶν, ὡστε ἑτοιμάσαι αὐτῷ·
Καὶ ἔστειλε ἀγγελιοφόρους πρὸ αὐτοῦ εἰς τὰ διάφορα χωρία καὶ τὰς πόλεις· καὶ αὐτοὶ ἐπορεύθησαν καὶ ἐπῆγαν εἰς ἕνα χωριὸ τῶν Σαμαρειτῶν, διὰ νὰ ἐτοιμάσουν εἰς αὐτὸν καὶ τοὺς μαθητὰς του τόπον νὰ μείνουν.
53καὶ οὐκ ἐδέξαντο αὐτόν, ὅτι τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ἦν πορευόμενον εἰς Ἱερουσαλήμ.
Ἀλλὰ οἱ κάτοικοι δὲν τὸν ἐδέχθησαν, διότι αὐτὸς ἐπήγαινε εἰς τὴν Ἱερουσαλήμ, πόλιν ἐχθρικὴν εἰς αὐτούς.
54ἰδόντες δὲ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης εἶπον, Κύριε, θέλεις εἴπωμεν πῦρ καταβῆναι ἀπὸ οὐρανοῦ καὶ ἀναλῶσαι αὐτούς, ὡς καὶ Ἠλίας ἐποίησε;
Ὅταν δὲ οἱ μαθηταὶ του, Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης, εἶδαν τοὺς ἀπεσταλμένους νὰ γυρίζουν διωγμένοι καὶ ἐπληροφορήθησαν τὸ γεγονός, εἶπαν μὲ ἀγανάκτησιν· <Κύριε, θέλεις νὰ ποῦμε νὰ κατεβῇ φωτιὰ ἀπὸ τὸν οὐρανὸν καὶ νὰ τοὺς ἐξολοθρεύσῃ, ὅπως ἔκαμε ἄλλοτε ὁ Ἠλίας;>
55στραφεὶς δὲ ἐπετίμησεν αὐτοῖς καὶ εἶπεν, Οὐκ οἴδατε ποίου πνεύματός ἐστε ὑμεῖς.
Ὁ Ἰησοῦς ὅμως ἐστράφη πρὸς αὐτούς, τοὺς ἐπέπληξε καὶ εἶπε· <δὲν ξέρετε ἀκόμη ποίων διαθέσεων καὶ ποίας πνευματικῆς καταστάσεως εἷσθε ἐσεῖς. Δὲν εἷσθε ἄνθρωποι τοῦ πνεύματος τῆς ὀργῆς καὶ τῆς τιμωρίας, ποὺ ἐκυριαρχοῦσε εἰς ἐποχὴν τῆς Παλαιὰς Διαθήκης, ἀλλὰ τοῦ πνεύματος τῆς ἀγάπης καὶ τῆς συγνώμης, ποὺ σῴζει.
56ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἦλθε ψυχὰς ἀνθρώπων ἀπολέσαι, ἀλλὰ σῶσαι. καὶ ἐπορεύθησαν εἰς ἑτέραν κώμην.
Διότι ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου δὲν ᾖλθε νὰ καταδικάσῃ ψυχὰς εἰς ἀπώλειαν, ἀλλὰ νὰ τὰς σώσῃ>. Καὶ ἐπήγαν τότε εἰς ἄλλο χωρίον.
Προϋποθέσεις μαθητείας57-62
Παράλληλα: Ματ Η 19-22
57Ἐγένετο δὲ πορευομένων αὐτῶν ἐν τῇ ὁδῷ εἶπέ τις πρὸς αὐτόν, Ἀκολουθήσω σοι ὅπου ἐὰν ἀπέρχῃ, Κύριε.
Καθὼς δὲ ἐβάδιζαν εἰς τὸν δρόμον, εἶπε κάποιος πρὸς αὐτόν· <Κύριε, θὰ σὲ ἀκολουθήσω, ὅπου καὶ ἂν πηγαίνῃς>.
58καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς, Αἱ ἀλώπεκες φωλεοὺς ἔχουσι καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατασκηνώσεις, ὁ δὲ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἔχει ποῦ τὴν κεφαλὴν κλίνῃ.
Καὶ εἶπεν εἰς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς· <οἱ ἀλώπεκες ἔχουν τὰς φωλεὰς των καὶ τὰ πτηνὰ τοῦ οὐρανοῦ τίς κούρνιες των, ὁ δὲ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου δὲν ἔχει ποῦ νὰ κλίνῃ τὴν κεφαλήν, καὶ κάθε ἔνας ποὺ μὲ ἀκολουθεῖ θὰ ὑποβληθῇ, ὅπως καὶ ἐγώ, εἰς στερήσεις καὶ θυσίας>.
59Εἶπεν δὲ πρὸς ἕτερον, Ἀκολούθει μοι. ὁ δὲ εἶπεν, Κύριε, ἐπίτρεψόν μοι ἀπελθόντι πρῶτον θάψαι τὸν πατέρα μου.
Εἶπε δὲ πρὸς κάποιον ἄλλον· <ἔλα μαζῆ μου>. Ἐκεῖνος δὲ εἶπε· <Κύριε, δός μου τὴν ἄδεια νὰ πάω πρῶτον νὰ θάψω τὸν πατέρα μου καὶ ἔπειτα νὰ σὲ ἀκολουθήσω>.
60εἶπε δὲ αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς, Ἄφες τοὺς νεκροὺς θάψαι τοὺς ἑαυτῶν νεκρούς· σὺ δὲ ἀπελθὼν διάγγελλε τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ.
Ὁ δὲ Ἰησοῦς (διότι ἤθελε νὰ τὸν προφυλάξῃ ἀπὸ τὰς συνήθεις κληρονομικὰς διαφοράς ποὺ ἐπακολουθοῦν τὸν θάνατον τοῦ πατρός) τοῦ εἶπε· <ἄφησε τοὺς πνευματικῶς νεκρούς, τοὺς ἀνθρώπους ποὺ δὲν πιστεύουν εἰς ἐμέ, νὰ θάψουν τοὺς νεκροὺς των. Σὺ δὲ μαζῆ μὲ τοὺς ἄλλους μαθητάς μου, πήγαινε καὶ κήρυττε εἰς τοὺς ἀνθρώπους τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ>.
61Εἶπε δὲ καὶ ἕτερος, Ἀκολουθήσω σοι, Κύριε· πρῶτον δὲ ἐπίτρεψόν μοι ἀποτάξασθαι τοῖς εἰς τὸν οἶκόν μου.
Εἶπε δὲ καὶ ἔνας ἄλλος· <Κύριε, θὰ σὲ ἀκολουθήσω, ἀλλὰ δός μου τὴν ἄδειαν νὰ ἀποχαιρετήσω τοὺς οἰκείους μου>.
62εἶπε δὲ ὁ Ἰησοῦς πρὸς αὐτόν, Οὐδεὶς ἐπιβαλὼν τὴν χεῖρα αὐτοῦ ἐπ᾿ ἄροτρον καὶ βλέπων εἰς τὰ ὀπίσω εὔθετός ἐστιν εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ.
Εἶπε δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς· <κανένας γεωργός, ποὺ ἔχει βάλει τὸ χέρι εἰς τὸ ἀλέτρι καὶ βλέπει εἰς τὰ ὀπίσω, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὀργώσῃ τὸ χωράφι. Ἔτσι καὶ καθένας ποὺ ἀναλαμβάνει νὰ ἐργασθῇ ὡς μαθητὴς καὶ ἀπόστολός μου καὶ γυρίζει πίσῳ πρὸς τοὺς ἰδικοὺς του καὶ τοὺς ἀνθρώπους τοῦ κόσμου, δὲν εἶναι ἄξιος διὰ τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν>.