Πρὸς Ῥωμαίους
Το παράδειγμα του Αβραάμ1-12
1Τί οὖν ἐροῦμεν Ἀβραὰμ τὸν πατέρα ἡμῶν εὑρηκέναι κατὰ σάρκα;
Λοιπὸν τί θὰ εἴπωμεν, πὼς ὅ,τι κατώρθωσεν ὁ πατέρας μας ὁ Ἀβραὰμ τὸ κατώρθωσε μὲ τὰς φυσικὰς δυνάμεις καὶ ἱκανότητάς του, χωρὶς τὴν βοήθειαν τοῦ Θεοῦ; Ἀσφαλῶς ὄχι.
2εἰ γὰρ Ἀβραὰμ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη, ἔχει καύχημα, ἀλλ᾿ οὐ πρὸς Θεόν.
Διότι, ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ὁ Ἀβραὰμ ἐδικαιώθη ἀπὸ τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα αὐτὸς ἔκαμε, ἔχει καύχημα ἀπὸ τὸν εὐατὸν του καὶ εἰς τὸν ἑαυτὸν του διὰ τὰ ἔργα του. Ἀλλὰ δὲν ἔχει κανένα καύχημα πρὸς τὸν Θεὸν; Ἀφοῦ δὲν ἔλαβε τὴν τελείαν δικαίωσιν ἀπὸ τὴν πίστιν πρὸς Ἐκεῖνον.
3τί γὰρ ἡ γραφὴ λέγει; ἐπίστευσε δὲ Ἀβραὰμ τῷ Θεῷ, καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.
Ἀλλὰ τί λέγει ἡ Γραφὴ εἰς τὸ θέμα αὐτό; <Ἐπίστευσεν ὁ Ἀβραὰμ εἰς τὸν Θεὸν καὶ ἡ πίστις αὐτῇ ἐθεωρήθη ὡς ἀξιόμισθος ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, ἀπὸ τὸν ὁποῖον καὶ ἔλαβε τὴν δικαίωσιν>.
4τῷ δὲ ἐργαζομένῳ ὁ μισθὸς οὐ λογίζεται κατὰ χάριν, ἀλλὰ κατὰ ὀφείλημα·
Εἰς κάθε ἕνα δέ ποὺ ἐργάζεται, ἡ ἀμοιβὴ διὰ τὴν ἐργασίαν του δὲν θεωρεῖται ὡς χάρις καὶ δωρεά, ἀλλ᾿ ὡς χρέος, ποὺ πρέπει νὰ καταβληθῇ.
5τῷ δὲ μὴ ἐργαζομένῳ, πιστεύοντι δὲ ἐπὶ τὸν δικαιοῦντα τὸν ἀσεβῆ, λογίζεται ἡ πίστις αὐτοῦ εἰς δικαιοσύνην,
Εἰς ἐκεῖνον ὅμως ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει νὰ παρουσιάσῃ ἔργα, ἀλλὰ πιστεύει εἰς τὸν Θεόν, ποὺ δίδει δικαίωσιν καὶ εἰς αὐτὸν ἀκόμη τὸν ἀσεβῆ, ἐὰν μετανοήση, λαμβάνεται ὑπ᾿ ὄψιν ἡ πίστις του αὐτή, ὥστε νὰ πάρῃ τὴν δικαίωσιν ἐκ μέρους τοῦ Θεοῦ.
6καθάπερ καὶ Δαυὶδ λέγει τὸν μακαρισμὸν τοῦ ἀνθρώπου ᾧ ὁ Θεὸς λογίζεται δικαιοσύνην χωρὶς ἔργων·
Καθὼς ἀκριβῶς καὶ ὁ Δαυῒδ προλέγει τὸν μακαρισμὸν τοῦ ἀνθρώπου, εἰς τὸν ὁποῖον ὁ Θεὸς καταλογίζει καὶ δίδει τὴν δικαίωσιν, χωρὶς νὰ τὴν ἐξαρτᾷ πλέον ἀπὸ τὰ ἔργα τοῦ Νόμου.
7μακάριοι ὧν ἀφέθησαν αἱ ἀνομίαι καὶ ὧν ἐπεκαλύφθησαν αἱ ἁμαρτίαι·
<Μακάριοι, λέγει, εἶναι ἐκεῖνοι, εἰς τοὺς ὁποίους ἔχουν συγχωρηθῇ αἱ ἀνομίαι καὶ ἔχουν σκεπασθῆ, ὥστε νὰ μὴ καταλογίζωνται καθόλου, αἱ ἁμαρτίαι.
8μακάριος ἀνὴρ ᾧ οὐ μὴ λογίσηται Κύριος ἁμαρτίαν.
Μακάριος εἶναι ὁ ἄνθρωπος, εἰς τὸν ὁποῖον ὁ Θεὸς δὲν θὰ καταλογίσῃ καμμίαν ἁμαρτίαν>.
9ὁ μακαρισμὸς οὖν οὗτος ἐπὶ τὴν περιτομὴν ἢ καὶ ἐπὶ τὴν ἀκροβυστίαν; λέγομεν γάρ ὅτι ἐλογίσθη τῷ Ἀβραὰμ ἡ πίστις εἰς δικαιοσύνην.
Ὁ μακαρισμός, λοιπόν, αὐτὸς εἰς ποίους ἀναφέρεται; Εἰς τοὺς Ἰουδαίους, ποὺ ἔχουν τὴν περιτομὴν ἢ καὶ εἰς τοὺς ἀπεριτμήτους ἐθνικούς; Λοιπὸν σᾶς λέγομεν, ὅπως μᾶς διδάσκει ἡ Ἁγία Γραφή, ὅτι <ἡ πίστις κατελογίσθη εἰς τὸν Ἀβραὰμ ὡς μέγιστον πλεονέκτημα, χάρις εἰς τὸ ὁποῖον τοῦ ἐδόθη ἡ δικαίωσις>.
10πῶς οὖν ἐλογίσθη; ἐν περιτομῇ ὄντι ἢ ἐν ἀκροβυστίᾳ; οὐκ ἐν περιτομῇ, ἀλλ᾿ ἐν ἀκροβυστίᾳ·
Πότε λοιπὸν καὶ πῶς τοῦ κατελογίσθη αὐτῇ ἡ πίστις; Ὅταν εἶχε λάβει τὴν περιτομὴν ἢ ὅταν ἀκόμη ἧτο ἀπερίτμητος; Τοῦ κατελογίσθη ὡς δικαιοσύνη αὐτὴ ἡ πίστις, ὄχι ὅταν εἶχε περιτμηθῆ, ἀλλ᾿ ὅταν ἧτο ἀκόμη ἀπερίτμητος.
11καὶ σημεῖον ἔλαβε περιτομῆς, σφραγῖδα τῆς δικαιοσύνης τῆς πίστεως τῆς ἐν τῇ ἀκροβυστίᾳ, εἰς τὸ εἶναι αὐτὸν πατέρα πάντων τῶν πιστευόντων δι᾿ ἀκροβυστίας, εἰς τὸ λογισθῆναι καὶ αὐτοῖς τὴν δικαιοσύνην,
Καὶ ἐπῇρε τὴν περιτομὴν ἐξωτερικὸν σημεῖον, σὰν σφραγῖδα, ἡ ὁποία ἐπιμαρτυροῦσε καὶ ἐπεβεβαίωνε τὴν δικαίωσίν του ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, ὅταν ἀκόμη ἧτο ἀπερίτμητος, διὰ νὰ εἶναι αὐτὸς ὁ πνευματικὸς πατέρας ὅλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι καίτοι θὰ ἦσαν ἀπερίτμητοι, θὰ εἴχαν φωτεινὴν καὶ ζωντανὴν πίστιν, ὥστε νὰ καταλογισθῇ καὶ εἰς αὐτούς, χάρις εἰς τὴν πίστιν των, ἡ δικαίωσις ἐκ μέρους τοῦ Θεοῦ.
12καὶ πατέρα περιτομῆς τοῖς οὐκ ἐκ περιτομῆς μόνον, ἀλλὰ καὶ τοῖς στοιχοῦσι τοῖς ἴχνεσιν τῆς ἐν τῇ ἀκροβυστίᾳ πίστεως τοῦ πατρὸς ἡμῶν Ἀβραάμ.
Ἔγινε ἀκόμη καὶ ὁ πατέρας τῶν Ἰουδαίων, ποὺ ἔχουν τὴν περιτομὴν τὴν σαρκικήν, οἱ ὁποῖοι ὅμως δὲν ἐπαναπαύονται εἰς αὐτήν, ἀλλὰ ἀκολουθοῦν καὶ τὰ ἴχνη τῆς πίστεως, τὴν ὁποίαν εἶχε καὶ ἔδειξεν ὁ πατέρας μας ὁ Ἀβραάμ, ὅταν ἀκόμη ἧτο ἀπερίτμητος.
Η εμπιστοσύνη στις επαγγελίες του Θεού13-25
13οὐ γὰρ διὰ νόμου ἡ ἐπαγγελία τῷ Ἀβραὰμ ἢ τῷ σπέρματι αὐτοῦ, τὸ κληρονόμον αὐτὸν εἶναι τοῦ κόσμου, διὰ δικαιοσύνης πίστεως.
Διότι ἡ ὑπόσχεσις, ποὺ ἐδόθη εἰς τὸν Ἀβραάμ, ὅτι μὲ τὴν πνευματικὴν βασιλείαν τοῦ κατὰ σάρκα ἀπογόνος τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, θὰ γίνῃ αὐτὸς κληρονόμος τοῦ κόσμου, δὲν τοῦ ἐδόθη διὰ μέσου κανενὸς νόμου, ἀλλὰ διὰ μέσου τῆς δικαιώσεως, ποὺ ἔλαβε ἀπὸ τὴν πίστιν.
14εἰ γὰρ οἱ ἐκ νόμου κληρονόμοι, κεκένωται ἡ πίστις καὶ κατήργηται ἡ ἐπαγγελία·
Διότι, ἐὰν κληρονόμοι τοῦ πνευματικοῦ κόσμου γίνωνται αὐτοὶ μόνον ποὺ ἔλαβαν καὶ τηροῦν τὸν Νόμον, τότε ἔχει γίνει ἀδειανὴ καὶ ἀνωφελὴς ἡ πίστις καὶ ἔχει καταργηθῆ πλέον ἡ ὑπόσχεσις τοῦ Θεοῦ, ὅτι ἡ κληρονομία αὐτῇ θὰ δοθῇ δωρεὰν διὰ τῆς πίστεως εἰς τὸν Χριστόν.
15ὁ γὰρ νόμος ὀργὴν κατεργάζεται· οὗ γὰρ οὐκ ἔστι νόμος, οὐδὲ παράβασις.
(Ἡ παράβασις τοῦ Νόμου τοῦ Θεοῦ εἶναι ἁμαρτία. Ὡς τοιαύτη δὲ συνεπάγεται τὴν ὀργὴν τοῦ Θεοῦ καὶ τὴν καταδίκην τοῦ ἁμαρτωλοῦ). Ὁ Νόμος, ἐπειδὴ βέβαια δὲν τηρεῖται ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους, ἐπιφέρει ὡς συνέπειαν τὴν ὀργὴν τοῦ Θεοῦ ἐναντίον τῶν παραβατῶν, τοὺς ὁποίους φυσικὰ καὶ ἀποξενώνει ἀπὸ τὰς πνευματικὰς δωρεάς, Ὅπου ὅμως δὲν ὑπάρχει νόμος, ἐκεῖ φυσικὸν εἶναι νὰ μὴ ὑπάρχῃ οὔτε παράβασις.
16Διὰ τοῦτο ἐκ πίστεως, ἵνα κατὰ χάριν, εἰς τὸ εἶναι βεβαίαν τὴν ἐπαγγελίαν παντὶ τῷ σπέρματι, οὐ τῷ ἐκ τοῦ νόμου μόνον, ἀλλὰ καὶ τῷ ἐκ πίστεως Ἀβραάμ, ὅς ἐστι πατὴρ πάντων ἡμῶν,
Διὰ τοῦτο ἡ σωτηρία καὶ ἡ κληρονομία τῶν ἀγαθῶν δίδεται διὰ μέσου τῆς πίστεως δωρεὰν καὶ κατὰ χάριν καὶ ὄχι ὡς ἀνταμοιβὴ ἔργων τοῦ Νόμου.Ἔτσι δὲ εἶναι σταθερὰ καὶ ἀσφαλὴς ἡ ὑπόσχεσις τοῦ Θεοῦ περὶ δικαιώσεως εἰς ὅλους τοὺς ἀπογόνους τοῦ Ἀβραάμ· ὄχι μόνον εἰς ἐκείνους, εἶχαν τὸν Νόμον, αλλὰ καὶ εἰς ἐκείνους, ποὺ χωρὶς τὸν Νόμον εἴχαν τὴν πίστιν τοῦ Ἀβραάμ, ὁ ὁποῖος κατ᾿ αὐτὸν τὸν τρόπον εἶναι πατέρας ὅλων μας, τῶν Ἑβραίων καὶ τῶν ἐθνικῶν, ἐφ᾿ ὅσον ἔχουν τὴν πίστιν.
17καθὼς γέγραπται ὅτι πατέρα πολλῶν ἐθνῶν τέθεικά σε, κατέναντι οὗ ἐπίστευσε Θεοῦ τοῦ ζωοποιοῦντος τοὺς νεκροὺς καὶ καλοῦντος τὰ μὴ ὄντα ὡς ὄντα·
Ἄλλωστε ἔτσι ἔχει γραφῆ καὶ εἰς τὸ θεόπνευστον βιβλίον τῆς Γενέσεως· ὅτι δηλαδὴ <πατέρα πολλῶν ἐθνῶν σὲ ἔχω θέσει> ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, εἰς τὸν ὁποῖον ἐπίστευσε καὶ ὁ ὁποῖος δίδει ζωὴν εἰς τοὺς νεκρούς, καλεῖ δὲ ἐκ τοῦ μηδενὸς καὶ ὀνομάζει καὶ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα δὲν ἔλαβαν ἀκόμη ὕπαρξιν, ὡς ἐὰν ὑπάρχουν ἤδη εἰς τὴν πραγματικότητα.
18ὃς παρ᾿ ἐλπίδα ἐπ᾿ ἐλπίδι ἐπίστευσεν, εἰς τὸ γενέσθαι αὐτὸν πατέρα πολλῶν ἐθνῶν κατὰ τὸ εἰρημένον· οὕτως ἔσται τὸ σπέρμα σου·
Ὁ Ἀβραάμ, καίτοι λόγῳ τῆς γεροντικῆς του ἡλικίας δὲν εἶχε καμμίαν ἐλπίδα κατὰ τὸ ἀνθρώπινον νὰ ἀποκτήσῃ τέκνον, ἐν τούτοις ἤλπισεν εἰς τὴν παντοδυναμίαν τοῦ Θεοῦ καὶ ἐπίστευσεν εἰς ὅτι θὰ ἐγίνετο αὐτὸς <πατέρας πολλῶν ἐθνῶν>, σύμφωνα μὲ τὸν λόγον τοῦ Θεοῦ, ὁ ὁποῖος τοῦ εἶπεν ὅτι οἱ ἀπόγονοί σου θὰ εἶναι πολυάριθμοι ὡσὰν τὴν ἄμμον καὶ λαμπροὶ ὡσὰν τ᾿ ἀστέρια.
19καὶ μὴ ἀσθενήσας τῇ πίστει οὐ κατενόησε τὸ ἑαυτοῦ σῶμα ἤδη νενεκρωμένον, ἑκατονταέτης που ὑπάρχων, καὶ τὴν νέκρωσιν τῆς μήτρας Σάρρας·
Καὶ ἐπειδὴ δὲν ἔδειξεν ἀδυναμίαν ἢ κλονισμὸν εἰς τὴν πίστιν του, δὲν ἔλαβε ὑπ᾿ ὄψιν του τὸ σῶμα του, τὸ ὁποῖον ἧτο πλέον νεκρὸν διὰ παιδοποιΐαν, ἀφοῦ ἧτο περίπου ἑκατὸ ἐτῶν οὔτε καὶ ἐσυλλογίσθη τὴν νέκρωσιν τῆς μήτρας τῆς Σάρρας.
20εἰς δὲ τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ Θεοῦ οὐ διεκρίθη τῇ ἀπιστίᾳ, ἀλλ᾿ ἐνεδυναμώθη τῇ πίστει, δοὺς δόξαν τῷ Θεῷ
Εἰς τὴν ὑπόσχεσιν δὲ αὐτήν, ποὺ τοῦ ἔδωσεν ὁ Θεός, δὲν ἐκλονίσθη ἀπὸ ἀμφιβολίας τῆς ἀπιστίας, ἀλλὰ τουναντίον ἐπῇρε δύναμιν διὰ τῆς πίστεως καὶ ἐδόξασεν ἔτσι τὸν Θεόν, ὡσὰν νὲ εἶχε γίνει πραγματικότης ἡ ὑπόσχεσις αὐτῇ.
21καὶ πληροφορηθεὶς ὅτι ὃ ἐπήγγελται δυνατός ἐστι καὶ ποιῆσαι.
Καὶ ἔλαβε βεβαίαν καὶ ἀκλόνητον τὴν ἐσωτερικὴν πληροφορίαν, ὅτι ὁ Θεὸς εἶναι δυνατὸς νὰ πραγματοποιήσῃ αὐτό, τὸ ὁποῖον ὑπεσχέθη.
22διὸ καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.
Διὰ τοῦτο ἡ ἀκλόνητος καὶ σταθερὰ αὐτῇ πίστις του, τοῦ κατελογίσθη ὡς δικαίωσις.
23Οὐκ ἐγράφη δὲ δι᾿ αὐτὸν μόνον ὅτι ἐλογίσθη αὐτῷ,
Δὲν ἐγράφη δὲ εἰς τὴν Ἁγίαν Γραφὴν δι᾿ αὐτὸν μόνον, ὅτι ἡ πίστις τοy κατελογίσθη εἰς δικαίωσιν,
24ἀλλὰ καὶ δι᾿ ἡμᾶς οἷς μέλλει λογίζεσθαι, τοῖς πιστεύουσιν ἐπὶ τὸν ἐγείραντα Ἰησοῦν τὸν Κύριον ἡμῶν ἐκ νεκρῶν,
ἀλλ᾿ ἐγράφη καὶ δι᾿ ἡμᾶς, εἰς τοὺς ὁποίους μέλλει νὰ καταλογισθῇ εἰς δικαίωσίν μας, δι᾿ ἡμᾶς οἱ ὁποῖοι πιστεύομεν εἰς τὸν Θεὸν Πατέρα, ὁ ὁποῖος ἀνέστησεν ἐκ νεκρῶν τὸν Κύριον μας Ἰησοῦν Χριστόν.
25ὃς παρεδόθη διὰ τὰ παραπτώματα ἡμῶν καὶ ἠγέρθη διὰ τὴν δικαίωσιν ἡμῶν.
Αὐτόν, ὁ ὁποῖος παρεδόθη εἰς σταυρικὸν λυτρωτικὸν θάνατον, διὰ τὰ ἁμαρτήματα ἡμῶν καὶ ἀνεστήθη, διὰ νὰ μᾳς δώσῃ τὴν δικαίωσιν καὶ τὴν σωτηρίαν.